logo

جمعه, 11 فروردين 1396 10:00

عمر مفید ساختمان، بایدها و نبایدها

نویسنده
این مورد را ارزیابی کنید
(3 رای‌ها)
عمر مفيد ساختمان عمر مفيد ساختمان

یادداشتی ازمهندس منصور بهادری/رئیس سازمان نظام مهندسی ساختمان استان ایلام

باگذشت زمان بتدریج ویژگی‌ها و كارایی ساختمان تقلیل یافته و از سوی دیگر حاشیه ایمنی آن كاسته می‌گردد و وقتی این ویژگیها به سطح وظیفه رسید و از آن تنزل كرد عمر مفید ساختمان به پایان می‌رسد و ساختمان از انتفاع می‌افتد. در ادامه به برخی موارد كه منجر به كاهش عمر مفید ساختمان می‌شوند اشاره می‌گردد كه با جلوگیری از بروز اینگونه‌ خطاها و اصلاح فرآیندهای مربوطه، می‌توان تاحدود قابل توجهی بر میزان عمر مفید ساختمان افزود.

1 عوامل موثر بر کاهش طول عمر ساختمان

الف) خطاهای طراحی:

1.دقت ناكافی در مطالعات اولیه و نادیده گرفتن واقعیتها دراین مرحله ناشی از بی‌تجربگی یا سهل انگاری

2.عدم توجه كافی به معیارهای مورد نیاز طرح

3.خطا در آنالیز طرح ومحاسبات مربوطه

4.خطا در تهیه نقشه ها

5.خطا در تهیه مشخصات فنی و اجرائی

6.ارزیابی نادرست اثر تغییرات دما، عوامل جوی

ب) خطاهای اجرایی و نظارت بر اجرا

1.انتخاب نامناسب مصالح

2.انتخاب نامناسب تجهیزات

3.انتخاب نامناسب نیروی انسانی برای تهیه مصالح وتجهیزات

4.انتخاب نامناسب نیروی نظارتی

5.انتخاب نامناسب نیروهای اجرائی از نظر تخصص

6.انتخاب نامناسب روش اجرا و اجرای كار بدون برنامه

7.عدم توجه به كنترل كیفیت

8.اظهارنظرهای غیر كارشناسی در حین اجرای كار و الزام به اجرای آنها

9.صرفه جوئی در هزینه ها، تهیه مصالح ارزان وپرداخت دستمزدهای ارزان ناشی از بكارگیری نیروهای غیر حرفه ای

*اثرعامل زمان و عوامل محیطی شامل پیر شدن مصالح و تغییر وتحول مشخصه های آنها در طول زمان

*خطاهای اتفاقی و عاملهای استثنائی مانند سیل ، زلزله، لغزش زمین و غیره

*خطاهای مربوط به تغییر و تحول شرایط محیط نسبت به دوره طرح و اجرای آن مانند بالا آمدن سطح آبهای زیر زمینی به دلیل احداث سد در منطقه

ج) خطاهای بهره برداری و نگهداری

1.بهربرداری غلط و رعایت نكردن ضوابط مربوط‌ به بهره‌برداری

2.عدم استفاده از نیروهای متخصص ماهر و با تجربه در امر مهم نگهداری

3.توجیه نبودن گروه‌های بهره‌بردار

4.تغییرنوع بهره‌برداری بدون بررسی امكان و عواقب آن به عنوان مثال استفاده از یك ساختمان مسكونی برای انبار یا افزایش تعداد طبقات ساختمان یا استفاده از یك ساختمان مسكونی برای ساختمان اداری و یا بیمارستان وغیره

5.بارگذاری خارج از عرف ساختمان و افزایش باربهره‌برداری بدون تغییرات لازم

6.عدم نگهداری و بازرسی به موقع ساختمان وتاسیسات برای كشف و رفع نارسائی‌های كوچك كه منجر به بزرگ شدن دامنه نارسائی می‌شود.

7.تعلل در انجام بموقع بهسازی وجود اعتبار درمواقع نیاز

 

2 - عمر مفید ساختمان ها در ایران

بررسی استانداردهای جهانی نشان می دهد كه طول عمر ساختمان های كشور 25 تا 30 سال و طول عمر ساختمانهای كشورهای صنعتی 100 سال و حتی كشور روسیه 300 سال است.آمار مذكور نشان دهنده عمر كم و جوانمرگی ساختمانها در كشور ایران و وجود فاصله زیاد با میانگین جهانی آن است. درخصوص علل پائین بودن عمر مفید ساختمان‌ها درایران علاوه بر بی توجهی نسبت به وقوع خطاهای برشمرده ‌شده، فقدان ثبات در قوانین شهرسازی و طرح‌های مصوب جامع و تفصیلى مناطق و شهرهاست، وقتى شهردارى‌ها كمبود منابع مالى شان را با فروش تراكم جبران مى كنند،عملاً بافت مناطق و محلات به هم مى‌ریزد. محله اى را در نظربگیریدكه واحدهاى مسكونى اش، حد ارتفاع و تراكم مشخصى دارند اما به یك‌باره بافروش تراكم، خانه هاى یك طبقه یا دو طبقه ویلایى در مجاورت مجتمع ها و برج ها قرارمى گیرد و نه تنها بافت و هویت آن محله یا منطقه به هم مى ریزد بلكه واحدهاى مسكونى دیگر مجبور مى شوند خود را با روندى كه شكل گرفته تطبیق دهند. به همین خاطرساختمانى كه باید ۷۰ تا ۱۰۰ سال عمر كند، در كمتر از دو دهه تخریب مى شود. ( اقبالی، 1387)

باتوجه به محدودیت منابع مالی، نیروی انسانی و ... و از سوی دیگر قیمت تمام‌شده احداث ساختمان‌ها جهت عرضه به متقاضیان، سازندگان همواره سعی در كاهش هزینه های سرمایه‌گذاری اولیه و اجرای ساختمان داشته و دارند ولی بایستی توجه نمود چنانچه كاهش هزینه‌ها منجربه نادیده گرفتن حداقل استانداردهای لازم در زمان ساخت شوند بالتبع با كاهش كیفیت ساخت ضمن اینكه از عمر مفید ساختمان كاسته می‌گردد، هزینه‌های مربوط به تعمیر ونگهداری، تحمیلی بر محیط زیست و طبیعت، هدر روی انرژی و بسیاری موارد دیگرافزایش می‌یابند كه مجموعه این هزینه‌ها بایستی از اقتصاد ملی تأمین شوند، از این جهت برقراری تعادل و تناسب منطقی میان هزینه ساخت با سایر هزینه‌های دوره عمرساختمان اجتناب ناپذیرمی‌نماید، چراكه كاهش هزینه‌های ساخت بدون برنامه ریزی،مدیریت و اعمال نظارت و كنترل، موجب افزایش سایر هزینه‌های مربوط به دوره عمرساختمان خواهد شد، از سوی دیگر با افزایش هزینه‌های ساخت، مشكلات دیگری همچون كاهش قدرت خرید متقاضیان مسكن، ایجاد ركود در بازار و فعالیتهای مرتبط با ساختمان ومسكن و ... روی خواهند داد.

ازاین روی در هر كشوری، با توجه به عوامل گوناگونی ازجمله میزان توسعه یافتگی، سهم بخش ساختمان از كل سرمایه‌گذاری‌های ثابت، منابع موجود در كشور، سیاست‌گذاری ها وبرنامه ریزی‌های كلان، چشم‌اندازهای توسعه و هماهنگی با پیشرفت روزافزون علم و تكنولوژی، لازم است ضمن ارائه تعریفی از میزان كیفیت مورد نظر برای ساختمانها بگونه‌ای كه حافظ و رشد دهنده منافع و منابع ملی بوده و با اولویت قراردادن بخشهای تولیدی كشاورزی، صنعت داخلی و... در بخش تخصیص منابع، ضمن تدوین ضوابط و مقررات مورد نیاز و راهكارهای اجرایی شدن آنها در كلیه ساخت و سازها، ساختمانهایی باكیفیت و عمرمفید قابل قبول، هم‌راستا با اصول توسعه و پیشرفت كشور احداث نمود.

منبع:

سایت اینترنتی صدای مهندس (
http://www.sedayemohandes.ir )

خواندن 450 دفعه تاریخ ویرایش سه شنبه, 15 فروردين 1396 12:18
محتوای بیشتر در این بخش: « آشنایی با فوم بتن نور پردازی محوطه »

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.